ش شاپور شهر قديم كرسى ولايت شاپور خره ، فارس ، شمال و غرب كازرون ، بر رود شاپور و در مسير جادهء شيراز به خليج فارس . در مآخذ اسلامى نامش را شهرستان و نام قديم آن را بشابور نوشته‌اند كه اين نام اخير از صورت پهلوى و « شاهپوهر » مأخوذ است . شهر از بناهاى شاپور اول ساسانى است ، اگرچه در افسانه‌هاى شرقى بناى آن را به طهمورث نسبت داده‌اند . شاپور يكى از سه شهرى بود كه شاپور اول اسيران جنگى را در آنها سكنى داد . پس از تصرف ( 16 ه . ق . ) شاپور خره به دست اعراب ، مردم شاپور در شورشهايى كه بر ضد اعراب روى داد شركت كردند ، و به همين جهت ابو موسى اشعرى و عثمان ابن ابى العاص شهر را ويران نمودند . در اواخر قرن 4 ه . ق . شهر رو به انحطاط و باروهايش ويران شد . در اواخر دورهء آل بويه ، امير شبانكاره نيز آن را ويران كرد . ويرانه‌هاى شهر شاپور در 25 كيلومترى غرب كازرون واقع است و تنگ چوگان ، كه رود شاپور از آن مىگذرد ، در شمال شرقى آن قرار دارد . كاخها و آتشكده و ابنيهء دوران شاپور اول در ويرانه‌هاى مذكور مدفون است . در سالهاى 1314 تا 1319 ه . ش . باستان‌شناسان فرانسوى خاكبرداريهايى در اين محل انجام دادند ، و در نتيجه قسمتهايى از آثار مذكور هويدا گرديد ، و در معرض تباهى فراوان واقع شد . و عمده‌ترين نقوش برجستهء تنگ چوگان ، صحنهء پيروزى شاپور اول بر والريانوس است و بقيه صحنه‌هاى پيروزى ديگر شاهنشاهان ساسانى را مىنماياند . به فاصلهء حدود 4 كيلومترى در شمال شاپور در بالاى كوهستان بر جانب چپ تنگ چوگان ، غار بزرگى ( غار شاپور ) وجود دارد ، كه مجسمهء عظيم شاپور اول در آن قرار دارد . اين مجسمه از قرن 7 ه . ق . به بعد سرنگون گشت و به‌تدريج قسمتهايى از آن شكست ؛ در 1336 ه . ش . به همت سپاه فارس از نو برپا شد و ، به‌جاى پاهاى شكسته و فروافتادهء آن ، بر پايه‌هاى بتون مسلح استوار گرديد . شاپور اول در مآخذ اسلامى سابور الجنود 272 ، شاهنشاه